Öksürük Otu Nedir? Nasıl Kullanılır? Faydaları Nelerdir?

 Öksürük Otu Nedir? Nasıl Kullanılır? Faydaları Nelerdir?

Öksürük otu çok yıllık, kazık köklü, toprağa paralel ve toprak yüzeyine yakın rizomlar oluşturan otsu bir bitkidir. Çim bitkisi küçük etli, dar saplı, düz kenarlı ve toprak yüzeyine yatıktır. Ana yapraklar çiçekler solduktan hemen sonra ortaya çıkar. Toprak yüzeyine yayılmış, köşeli kalp formunda, yaprak kenarları düzensiz dış-yaprağın alt yüzeyi keçe gibi tüylerle kaplı ve uzun bir sapı vardır.

Çiçek tablası tabak formunda, çiçek sapı 10- 20 cm boyundadır. Çiçekler karlar erir erimez yapraklardan önce ortaya çıkar ve altın rengindeki çiçekler bal kokusundadırlar. Bitki bölgeden bölgeye değişmekle beraber Şubat-Nisan aylarında çiçek açar.

Meyveler tek tohumlu olup, 2.5-4 mm uzunluğunda, 0.3- 0.5 mm genişliğinde, 0.2 mm kalınlığında, uzunca, silindir formundadır. Pappüsü 10-15 mm uzunluğunda, narin ve kolay kırılır. Üst yüzeyi açık sarıdan, altın sarısına kadar değişen renktedir. Bir haşçıkta 200-300 aken bulunur. Genellikle vejetatif olarak rizomları ile çoğalır. Tohumla çoğalması azdır.

Çevre İstekleri: Nemli, killi, tınlı, kireçli, ağır topraklarda yetişir. Optimum isteği (5-5) 6-8’dir. Taban arazilerdeki hububatta büyük zarar oluşturur. Ayrıca rutubetli meralarda, boş alanlarda, çayırlarda, meyveliklerde, su kenarlarında, anayolların şey kenarlarında sık rastlanır.

Toplama Zamanı: Çiçeklenme devresinde ve daha sonra genç yaprakları toplanır.

Bitkinin İçeriği: Yapraklarda, biraz da meyve ve çiçeklerinde bol miktarda sümüksü kaygan madde bulunur. Bunun içerisinde suda eriyebilir galaktoz ve pentoz bulunur. Yapraklarda %17 tanen benzeri maddeler, gallusasid, acılık veren maddeler, %17’ye varan inülin bulunur. Külü içerisinde yüksek miktarda potasyum nitrat, çinko içeren topraklarda çinko (kök külünde %3) bulunur.

Ayrıca yapraklarda saponin, sitosterin, shyuxsterin, çiçeklerde bol miktarda ksantofil renk maddesi, biraz tanen benzeri maddeler ve çok az eterik yağ bulunur. Müsilaj, acı maddeler, tanen, tussilagin, senocionin, senkirkin alkoloidleri, arnidentiol, isoarnidendiol, organik asitler, inulin, şekerler ve phytosterol denilen maddeler de bulunmaktadır.

Kullanılma Şekilleri ve Faydaları

Ağız boşluğunda, nezle ve gripten meydana gelen boğaz ve üst solunum yolları rahatsızlıklarında kullanılmaktadır. Eskiden öksürük ilacı olarak kullanılmaktaydı. Öksürük kesici ve solunum organlarında yumuşatıcı etkiye sahiptir. Ayrıca balgam sökücü ve dağıtıcı özellikleri ile bronşit, gırtlak ve ağız boşluğu nezlesi, bronşial astım ve hatta başlangıç dönemindeki akciğer tüberkülozunda büyük bir başarı ile kullanılabilmektedir.

A. Çay Olarak

1 çay kaşığı çiçek, yaprak veya karışıma 1 su bardağı (250 ml) kaynar su dökülür. Demledikten kısa bir süre sonra içilir.

Malzemeler: 8 çay kaşığı bitki çiçeği, 1 litre sıcak su, 4 tatlı kaşığı bal.

Hazırlanışı: Kaynar suya öksürük otu çiçekleri atılarak demlenmesi için bir kaç dakika beklenir ve süzülür. İçirisine bal karıştırılır ve servis yapılır.

B. Buğu Olarak

1 litre sıcak suya 1 yemek kaşığı bitki konur ve baş örtülerek buharı tenefüs edilir. Böylece, solunum yolları açılır ve rahat nefes alma olanağı sağlam.

C. Ayak Banyosu

1 avuç dolusu yaprak veya çiçek 2 litre suya konur ve kısa bir demlenmeden sonra, ayaklar bu suyun içinde 20 dakika kadar tutulur.

D. Yiyecek Olarak

Kabalak dolması:

Malzemeler: 500 gr iri yapraklı öksürük otu, 250 gr dolma içi (kırık pirinç), 150 gr kıyma, 2 adet orta boy soğan, 3 çorba kaşığı domates salçası, yeterince dereotu ve maydanoz, yeterince tuz ve baharat.

Hazırlanışı: Daima içi ılık suyla hafif ıslatılır ve suyunu biraz çektikten sonra sözülür. Üzerine ince ince domates, soğan, maydanoz, dereotu doğranır ve kıyma ilave edilir. Daha sonra 2 kaşık domates salçası, tuz ve baharat eklenerek karışım hazırlanır. Önceden haşlanmış olan öksürük otu yaprakları içerisine hazırlanan karışım yeterince konularak sarılır ve tencereye sıralar halinde dizilir, normal ateşte pişinceye kadar tutulur. Ayrıca az bir yağda bir kaşık salça karıştırılır ve sos olarak yemeğin üzerine dökülür. 10 dakika bu şekilde kısık ateşte pişirildikten sonra servise hazır hale gelir.

Öksürük otu nasıl kullanılır

Nezle ve gribe karşı etkili olur. Kullanım Şekli : 1-2 tatlı kaşığı kuru yaprak-çiçek karışımı üzerine 1 bardak kaynar su dökülür. 10 dakika süreyle demlendirmeden sonra hazırlanan çay, günde üç kez, sıcak olarak birer bardak içilir.

Öksürük otu zararları

Şuanda bilinen bir zararı saptanmamıştır.

Öksürük otu diğer adı

Öksürükotu, Latincede öksürük önleyici anlamına gelen “Tussilago farfara” ismiyle adlandırılan bir papatyagiller familyasındandır. Adından da anlaşılacağı üzere öksürüğü önlediğinden halk arasında bu ismi almıştır. Bazı yörelerde farfara otu, kavalak, sulandıkotu ve devetabanı olarak da bilinir.

https://youtube.com/watch?v=79G2B247BVE
Öksürük Otu Nedir? Nasıl Kullanılır? Faydaları Nelerdir?

Yapılan Yorumlar
Bir Yorum Yapın